Audycje
ARTYZM WSZECHŚWIATA

Artyzm wszechświata o zegarach

7 sty · 09:14
Artyzm wszechświata o zegarach

ZEGARY – prawie wszystko o... opowiada dr Stanisław Bajtlik.

Doktor Stanisław Bajtlik należy niewątpliwie nie tylko do czołówki polskich astrofizyków, ale także do bardzo wąskiego grona najwybitniejszych popularyzatorów wiedzy i nauki.

Tylko nielicznych obdarowano umiejętnością opowiadania w sposób zajmujący, ciekawy, tylko jednostki potrafią to robić w sposób czytelny, jasny i zrozumiały. Tym wybrańcem jest właśnie dr Stanisław Bajtlik. Zapraszamy na drugą odsłonę rozmowy o czasie, czyli czwartym wymiarze i urządzeniach, które towarzyszą ludzkości od samych początków jej dziejów – o zegarach i tych słonecznych i tych wodnych, mechanicznych i naturalnych, kwarcowych i atomowych, wahadłowych i pulsarowych.

Ludzie od zawsze pragnęli, policzyć, zmierzyć, przyjrzeć się i okiełznać czas. Wymyślili zegary a dzieje ich budowy, konstruowania to prawdziwy przegląd myśli technicznej, zdolności inżynierów, projektantów, rzemieślników w końcu ludzi nauki bardzo różnorodnych dziedzin.

Jakże rzadko zastanawiamy się jak odległą drogę w czasie i przestrzeni pokonaliśmy drogę od spoglądania na patyk wbity w ziemię – wskazujący porę dnia po wyświetlacz atomowego zegara, od jednowskazówkowych zegarów na wieżach kościelnych po anteny zegara pulsarowego, które umieszczono... też na wieży kościoła, od genialnego wynalazku Galileusza – wahadła, które zrewolucjonizowało budowę chronometrów, po obserwowanie drgnień kryształów kwarcu.

W dobie satelitów komunikacyjnych i nawigacyjnych, w dobie telefonów komórkowych i sieci internetowej nie zastanawiamy się, jak to się dzieje i dzięki czemu, że potrafimy wskazać nasze położenie, to gdzie jesteśmy z tak wielką precyzją. Kto z nas się zastanawia, że zawdzięczamy tę wiedzę właśnie... zegarom, gnającym gdzieś, hen wysoko, na pokładach urządzeń orbitalnych, które skonstruowaliśmy nie tak znowu dawno temu.

Jeszcze nie tak całkiem dawno tylko od precyzji mechanizmów chronometrów zależało przeżycie załogi i pasażerów statków gnających przez morza i oceany. Jeszcze nie tak dawno nikt nie posługiwał się pojęciem strefa czasowa. Kto na to wpadł? Jaki jest związek pomiędzy rozwojem kolei w dobie pary i żelaza a koniecznością wprowadzenie pojęć czas lokalny, krajowy uniwersalny? Dlaczego zegary montowane na wieżach kościołów przez całe wieki miały tylko jedną wskazówkę? Dlaczego wynalazek stolarza zrewolucjonizował... nawigację morską? Dlaczego egipską nazwę urządzenia odmierzającego czas – klepsydra – dosłownie tłumaczymy jako „złodziej”?


Zapraszamy na fascynującą rozmowę z fascynującym gościem o fascynujących narzędziach do mierzenia czasu – wszyscy je mamy, wszyscy na nie spoglądamy i może z tego właśnie powodu tak mało je... doceniamy.

Zapraszamy na audycję.

--:--
--:--

Fot. archiwum

7 stycznia ·  09:14

© 2021 Polskie Radio Rzeszów S.A.

Stworzono na Podkarpaciu przez