Oświęcek u Lasowiaków

Zgodnie z tradycją chrześcijańską w Wielka Sobotę święcimy pokarmy. U Lasowiaków święcono dom, jego obejścia a niektórzy także święcili także pola uprawne. W koszyku, który zanoszono do poświęcenia musiały znaleźć się: chleb, sól, wędlina, ser, chrzan,  ser, masło i kopa jaj.

Jak przypomina Zofia Wydro z Zespołu Obrzędowego Lasowiaczki z Baranowa Sandomierskiego tradycja nakazywała, że każdy koszyk musiał zawierać również kość, najczęściej ze świni, którą zanoszono do stodoły pod zapornicę. Wierzono, że w ten sposób chroni się zgromadzone zboże przez  zjedzeniem przez szczury.

Kto pierwszy przybiegł tego dnia po święconce do domu, ten mógł liczyć na szczęście przez najbliższy rok. Wieczorem w Wielką sobotę szło się do kościoła po raz drugi, po zachodzie słońca święcono ogień i wodę. Poświęconą wodę niosło się do domu, by wlać jej trochę do studni i pokropić nią odrzwia domu. Służyła ona także jako lekarstwo na wszelakie choroby.

Symbolika i znaczenie produktów koszyczka ze święconą wg tradycji Lasowiackiej:

Chleb: Symbolizuje Ciało Chrystusa i jest pamiątką rozmnożenia chleba na pustyni.
Jajka: Symbolizują życie i odrodzenie, w tym także zmartwychwstanie Jezusa.
Wędlina: Ma zapewnić dobrobyt, zdrowie i płodność.
Sól: Symbolizuje prostotę życia, oczyszczenie i ochronę przed zepsuciem.
Chrzan: Symbolizuje siłę fizyczną, ochronę przed złem i zapewnia zdrowie.
Ser: Symbolizuje hojność natury i harmonie między człowiekiem a przyrodą.
Ciasto: Tradycyjna baba lub inny ciasto symbolizuje umiejętności gospodyń.
Baranek: Symbolizuje ofiarę Chrystusa.
Kość ze świni: Może być umieszczona w koszyczku u niektórych Lasowiaków i symbolizuje obfitość lub też schowana w stodole pod zapornicą, chroni zgromadzone zboże przez  zjedzeniem przez szczury.

Tekst: R. Pytka / Fot.: ilustracyjna