Portal Politico ujawnił, że niestandardowe metody dyplomatyczne USA pomogły zawrzeć w czerwcu umowę z Alaksandrem Łukaszenką, w sprawie uwolnienia więźniów politycznych na Białorusi. Wśród 14 osób, które odzyskały wówczas wolność, było m.in. trzech Polaków i Siarhiej Cichanouski, mąż liderki białoruskiej opozycji Swiatłany.
Trump wysłał mnie abym zabrał was do domu
Zastępca specjalnego wysłannika prezydenta USA ds. Ukrainy John Coale powiedział do 14 więźniów politycznych, którzy w czerwcu br. wyszli na wolność, że „Prezydent Trump wysłał mnie, abym zabrał was do domu”. Jak przekazało Politico, Coale od kwietnia pracował nad uwolnieniem więźniów politycznych, zamkniętych w wyniku panującego na Białorusi reżimu Łukaszenki.
Wypiłem dwa kieliszki wódki. Nie zwymiotowałem, ale trzeciego nie wziąłem – wspominał w rozmowie z Politico swoje spotkanie z Łukaszenką, z którym przeprowadził co najmniej jedną nieformalną rozmowę.
Otrzymał polecenie nawiązania relacji z Łukaszenką
Portal zwrócił uwagę, że Coale, tak jak wielu wysłanników Trumpa, nie wywodzi się z dyplomacji. Niemniej, jak podkreślono, specjalni wysłannicy prezydenta mogą robić rzeczy, których dyplomaci zrobić by nie mogli, a to pozwala im budować relacje niemożliwe do nawiązania w innych okolicznościach.
W lutym, trzech więźniów politycznych zostało zwolnionych z białoruskich więzień po tym, gdy zastępca dyrektora departamentu w Departamencie Stanu, Chris Smith, udał się w tajemnicy na Białoruś. Był wówczas najwyższym rangą amerykańskim urzędnikiem, który przyjechał do tego kraju w ciągu ostatnich pięciu lat.
Coale otrzymał polecenie nawiązania relacji z Łukaszenką, co zrobił, zasiadając z przywódcą Białorusi do kolacji i spędzając z nim czas, w pałacu prezydenckim w Mińsku.
On (Łukaszenka – PAP) dąży do lepszych relacji z USA – oceniał Coale, zaznaczając, że Łukaszenką chce również, aby Białoruś uczestniczyła w negocjacjach Rosji z Ukrainą.
Białoruskiego przywódcę wspominał ciepło, a spotkanie z nim nazwał „fajnym”. Spotkanie zastępcy specjalnego wysłannika z przywódcą Białorusi doprowadziło do uwolnienia m.in. Jurasia Ziankowicza (Yourasa Ziankovicha), który jest naturalizowanym Amerykaninem. Mężczyzna przebywał od 2021 r. w niewoli rosyjskiej, a następnie białoruskiej.
Na wolność wyszło 14 więźniów, również z Polski
Rozmowy między Waszyngtonem, a Mińskiem ciągnęły się przez wiele miesięcy, ale przyniosły rezultaty, ponieważ 21 czerwca, po spotkaniu w Mińsku Łukaszenki ze specjalnym wysłannikiem prezydenta USA ds. Ukrainy Keithem Kelloggiem i jego zastępcą Coale’m, na wolność wyszło 14 więźniów politycznych. Wśród tych osób znajdowali się obywatele Białorusi, Polski, Łotwy, Japonii, Estonii i Szwecji.
Na Białorusi nie ustają represje polityczne. Regularnie dochodzi tam do nowych zatrzymań oraz procesów za udział w protestach powyborczych w 2020 r. i działalności opozycyjnej, a nawet za komentarze w internecie. Według Centrum Obrony Praw Człowieka „Wiasna” w zakładach karnych wciąż pozostaje 1169 więźniów politycznych.
Tekst: PAP / Fot.: pixabay.com
