Wielki Piątek to dla chrześcijan czas zadumy i refleksji nad męką i śmiercią Chrystusa

Ścisły post i duchowe skupienie

W Wielki Piątek katolików obowiązuje zachowanie ścisłego postu. Kościół tego dnia nie celebruje jednak smutku, tajemnica krzyża łączy się bowiem ze zmartwychwstaniem Chrystusa. Pierwsi chrześcijanie już w III wieku śpiewali hymn, w którym krzyż jest nazwany „drzewem zbawienia”.

Liturgia Męki Pańskiej i adoracja krzyża

Podczas wieczornej liturgii Wielkiego Piątku odbywa się adoracja krzyża. Zasłonięty fioletowym suknem, jest wnoszony przed ołtarz. Celebrans odsłania ramiona Krzyża, a wierni podchodzą i przyklękają przed nim. Po liturgii Krzyż zostaje w widocznym i dostępnym miejscu. Do Wigilii Paschalnej jest najważniejszym punktem w kościele.

Symboliczny grób Chrystusa

Na zakończenie liturgii Najświętszy Sakrament przenosi się do grobu. Zostaje wystawiona monstrancja z hostią, okryta białym, przezroczystym welonem. Symbolizuje to zdjęcie z krzyża i pogrzeb Chrystusa.

Droga Krzyżowa – tradycja z Jerozolimy

W Wielki Piątek odprawiane jest nabożeństwo Drogi Krzyżowej, którego tradycja wywodzi się z Jerozolimy. Każdej z 14. stacji towarzyszą modlitwy, śpiewy i rozważania. Ulicami polskich miast przechodzą procesje Drogi Krzyżowej.

Wielki Piątek w Kościele greckokatolickim

Również grekokatolicy w Polsce obchodzą Wielki Piątek, wspominając mękę i śmierć Jezusa. W cerkwiach greckokatolickich wystawiona została płaszczenica, czyli tkanina przedstawiająca ciało Chrystusa złożone do grobu. Do płaszczenicy wierni podchodzą na kolanach od samych drzwi. Na kolanach też całują obraz Jezusa.

Dzień bez Eucharystii

Tak jak w Kościele rzymskokatolickim to dzień, w którym nie sprawuje się mszy św. W liturgii Kościoła greckokatolickiego w czasie całego Wielkiego Postu msze święte odprawiane są tylko w soboty i niedziele, natomiast w środy i piątki odbywa się Liturgia Uprzednio Uświęconych Darów, podczas której można przyjąć komunię św. Odprawiana jest ona również w Wielkim Tygodniu od poniedziałku do środy. W pozostałe dni Wielkiego Postu odprawiane są inne nabożeństwa pokutne.

Czas modlitwy zamiast pracy

Piątek to dzień, kiedy wierni Kościoła greckokatolickiego starają się nie wykonywać ciężkiej pracy. To czas poświęcany modlitwie. Grekokatolicy od 2025 w Polsce obchodzą święta według kalendarza nowojuliańskiego.