Posłuchaj relacji Iwony Piętak
Jesienna chandra. Dlaczego spada nam nastrój i brakuje energii?
Jesienią wiele osób zauważa zmiany w swoim samopoczuciu. Krótsze dni, mniejsza ilość światła słonecznego oraz zmiana codziennego rytmu mogą wpływać na poziom energii i motywację do działania. Jak wyjaśnia psycholog Sebastian Popek, ważne jest przede wszystkim ustalenie, skąd bierze się obniżony nastrój. Przyczyną może być zmęczenie, zmieniająca się pogoda, ale również inne sytuacje życiowe.
Warto obserwować, czy pojawia się zniechęcenie, apatia lub brak satysfakcji z czynności, które wcześniej sprawiały przyjemność. Znaczenie ma także to, jak długo utrzymują się takie objawy i jak bardzo utrudniają codzienne funkcjonowanie. Psycholog podkreśla, że zmiana pory roku oznacza również konieczność dostosowania się do innego rytmu dnia. Jesienią szybciej zapada zmrok, a organizm może potrzebować więcej odpoczynku.
Jesienna chandra czy depresja? Kiedy skorzystać z pomocy specjalisty?
Nie każde pogorszenie nastroju oznacza depresję. Sebastian Popek zwraca jednak uwagę, że nie należy bagatelizować objawów, które utrzymują się przez dłuższy czas. Jeśli apatia, silne zmęczenie, zniechęcenie lub utrata przyjemności z codziennych aktywności trwają ponad dwa tygodnie, warto rozważyć konsultację ze specjalistą. Niepokojącym sygnałem mogą być również zaburzenia dotychczasowego rytmu dnia oraz trudności w normalnym funkcjonowaniu.
Psycholog podkreśla, że znaczenie ma także nasilenie objawów. Szczególnie ważne jest zwrócenie uwagi na sytuacje, w których pogorszenie samopoczucia jest czymś nowym lub towarzyszą mu stresujące wydarzenia życiowe. Pierwszym krokiem może być rozmowa z lekarzem rodzinnym, psychologiem, psychoterapeutą lub psychiatrą.
Sebastian Popek zachęca, by nie obawiać się korzystania z profesjonalnej pomocy. Nawet pojedyncza konsultacja może pomóc w ocenie sytuacji i ustaleniu dalszego postępowania. Ważne jest również wsparcie najbliższego otoczenia. Rozmowa z rodziną lub przyjacielem może być początkiem szukania sposobów na poprawę samopoczucia.
Jak radzić sobie z jesienną chandrą? Ruch, odpoczynek i kontakt z bliskimi
Zdaniem psychologa nie istnieje jeden sposób na jesienne pogorszenie nastroju, który sprawdzi się u każdego. Wiele zależy od indywidualnych potrzeb, przyzwyczajeń i codziennego trybu życia. Osoby, które latem chętnie spędzały czas aktywnie na świeżym powietrzu, mogą poszukać alternatywnych form ruchu. Jeśli pogoda nie sprzyja bieganiu czy jeździe na rowerze, warto rozważyć aktywność w pomieszczeniach, na przykład na siłowni.
Jednocześnie psycholog przypomina, że czasami organizm potrzebuje po prostu odpoczynku. Jesień może być okazją do nadrobienia zaległości książkowych, obejrzenia filmów czy znalezienia czasu na spokojniejsze zajęcia.
Istotne jest jednak, by nie rezygnować z kontaktów z innymi ludźmi. Chłodniejsze dni i szybko zapadający zmrok mogą sprzyjać pozostawaniu w domu, a w konsekwencji ograniczaniu relacji towarzyskich. Sebastian Popek zachęca do podtrzymywania kontaktów z rodziną i przyjaciółmi, nawet jeśli jesienią wymaga to większej mobilizacji.
Jesień może być okazją do budowania rodzinnych relacji
Psycholog zwraca także uwagę na możliwości, jakie daje wspólne spędzanie czasu w domu. Rozmowy, gry planszowe czy wspólne oglądanie filmów mogą pomóc w budowaniu więzi między domownikami. Sebastian Popek, który na co dzień pracuje jako psycholog szkolny w Szkole Podstawowej nr 24 w Rzeszowie, podkreśla, że dzieci chętnie angażują się we wspólne gry i zabawy.
Zachęca również rodziców do zainteresowania się tym, w jakie gry komputerowe lub konsolowe grają ich dzieci. Wspólne poznawanie zainteresowań najmłodszych może stać się pretekstem do rozmowy i spędzania czasu razem.
Jak zaznacza, jesienią warto zwrócić większą uwagę na osoby z najbliższego otoczenia, na które podczas codziennego zabiegania nie zawsze znajdujemy wystarczająco dużo czasu. Aktywność fizyczna, odpoczynek, rozwijanie zainteresowań i utrzymywanie relacji z bliskimi to sposoby, które mogą pomóc w radzeniu sobie z jesiennym obniżeniem nastroju.
