Naukowcy z Uniwersytetu Rzeszowskiego zakończyli pierwszy etap projektu, którego efektem będą nowe mapy i plany ochrony dla najcenniejszych obszarów podkarpackiej przyrody. Opracowali metodykę badań, która jest podstawą do dalszych prac.
Ponad 200 stron szczegółowego opisu działań
Prof. Krzysztof Kukuła z Uniwersytetu Rzeszowskiego, który kieruje zespołem badawczym, powiedział, że jest to kluczowa część projektu, zawierająca ponad 200 stron szczegółowego opisu działań, które mają posłużyć do przygotowania pełnej dokumentacji. Metodyka badań jest jak instrukcja, która wyznacza, co i w jakiej kolejności należy robić. To zbiór zasad i procedur, określający, jak prowadzić badania, aby uzyskać rzetelny wynik.
Prawie 4 mln złotych ma kosztować dokumentacja
Przygotowaniem dokumentów dla 13 obszarów chronionego krajobrazu (OCHK) zajmuje się 15-osobowy zespół naukowców. Pracują na zlecenie urzędu marszałkowskiego, który otrzymał na ten projekt dofinansowanie z Funduszy Europejskich. Dokumentacja będzie kosztowała prawie 4 mln złotych i ma być gotowa do końca 2027 roku.
Naukowcy będą oceniać środowisko na obszarze blisko 0,5 mln hektarów
Obszary chronionego krajobrazu znajdują się na terenie 99 podkarpackich gmin i zajmują prawie 470 tys. hektarów powierzchni. Są to tereny o zróżnicowanych ekosystemach, cenne ze względu na ich walory turystyczne, ale pełnią ważną funkcję korytarzy ekologicznych. Naukowcy z UR opiszą środowisko na obszarze o powierzchni blisko 0,5 mln hektarów. W celu dokonania precyzyjnego opisu podzielą prace na mniejsze, tematyczne bloki i kilka poziomów analitycznych.
Ten olbrzymi teren badań podzieliliśmy na kwadraty o boku 1 x 1 km. W rezultacie został on pokryty siatką składającą się z prawie 7,5 tysiąca oczek
– wyjaśnił prof. Krzysztof Kukuła.
W każdym takim kwadracie naukowcy będą oceniać różne elementy, np. potencjał środowiska pod kątem m.in. występowania dużych ssaków albo cennych gatunków roślin, potencjał turystyczny czy rekreacyjny, a także krajobrazowy.
Mapy tematyczne w formie cyfrowej
Zgodnie z przygotowaną metodyką dla każdego obszaru chronionego krajobrazu sporządzone zostaną mapy tematyczne w formie cyfrowej. Podstawą ich przygotowania będzie system informacji geograficznej (GIS).
Do opracowania dokumentu potrzebne będą tysiące danych.
Dlatego, obok analiz opartych na technikach GIS, ważną rolę w naszych pracach odgrywać będzie sztuczna inteligencja (AI), która zostanie wykorzystana do automatyzacji analiz, uczenia maszynowego i przetwarzania zebranych zbiorów danych
– dodał prof. Kukuła.
Końcowym wynikiem analiz będą syntetyczne opracowania waloryzacji obszarów chronionego krajobrazu wraz z rekomendacjami ochrony.
Tekst: PAP / Fot. pixabay.com
