Koniec z wiosennym płoszeniem gawronów w podkarpackich miastach. Gatunek ten jest zagrożony

Konflikt między mieszkańcami a ochroną przyrody

Jak powiedział PAP rzecznik prasowy RDOŚ Łukasz Lis, działania te wynikają z pojawiających się konfliktów społecznych w miastach regionu i ogólnopolskiego spadku liczebności tego gatunku. Lis przyznał, że problem uciążliwości ptaków, zgłaszany przez samorządy, dotyczy większości dużych miast na Podkarpaciu.

Z danych rzeszowskiej RDOŚ za ostatnie pięć lat wynika, że urzędnicy rozpatrywali 31 spraw związanych ze zgodami na płoszenie gawronów. W tym okresie wydano 12 decyzji odmownych dotyczących płoszenia oraz sześć zezwoleń na płoszenie.

Jak zaznaczył Lis, obecnie organizacje społeczne uczestniczą we wszystkich procedurach i odwołują się od zgód na płoszenie. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej sytuacji ma sąd administracyjny.

Gdzie jest najwięcej gniazd?

Na zlecenie RDOŚ w Rzeszowie przygotowana została specjalna ekspertyza naukowców dotycząca populacji gawrona w regionie. 

Wynika z niej, że najwięcej gniazd odnotowano w:

• Rzeszowie (733),
• Jarosławiu (591),
• Krośnie (487)
• Jaśle (251).

W stolicy województwa ptaki grupują się głównie w Parku Szafera i Parku Jedności Polonii z Macierzą. W Jarosławiu kolonia zasiedliła Park im. Bohaterów Monte-Cassino, a w Krośnie miejscem lęgowym stał się Stary Cmentarz.

Coraz mniej gawronów na Podkarpaciu

W dokumencie przypomniano, że gawron jest w Polsce gatunkiem narażonym na wyginięcie, a jego populacja w ciągu 15 lat zmniejszyła się o 57 procent.

Eksperci przypominają o pożytecznej roli tych ptaków, które ograniczają liczbę bezkręgowców i utylizują odpady roślinne oraz padlinę. Według nich konflikty z mieszkańcami wynikają z faktu, że ptaki gnieżdżą się na starych drzewach w parkach i w pobliżu szkół, co prowadzi do zanieczyszczania odchodami m.in. infrastruktury rekreacyjnej.

Koniec wiosennego płoszenia sokolniczego

Nowe wytyczne RDOŚ zakładają rezygnację z wiosennego płoszenia sokolniczego, które rozpraszało ptaki w głąb osiedli mieszkaniowych. Jak podkreślił Lis, zamiast tego wdrażane będzie precyzyjne usuwanie wyłącznie gniazd konfliktowych, np. nad ławkami czy placami zabaw, w okresie od 1 marca do 10 kwietnia.

Strategia zakłada też wyznaczanie bezpiecznych azyli w rzadziej odwiedzanych częściach parków i nekropolii, takich jak Stary Cmentarz w Krośnie. Jak zaznaczył Lis, metody sokolnicze będą dopuszczalne wyłącznie w lipcu i sierpniu podczas wieczornego płoszenia noclegowisk polęgowych.

Będziemy również stawiać na edukację poprzez instalację tablic informacyjnych w parkach, na których będą wymienione korzyści z bytowania tych ptaków

– powiedział rzecznik rzeszowskiego RDOŚ.

Eksperci alarmują: Sytuacja gatunku jest dramatyczna

Przyrodnik Przemysław Wylegała zaznaczył w rozmowie z PAP w marcu br., że gawrony żyją w dużych, głośnych skupiskach, dlatego wydaje się, że jest ich mnóstwo, tymczasem gwałtownie ich ubywa. 

To pechowy gatunek: krajobraz rolniczy już mu nie sprzyja, a w miastach jest wypłaszany

– mówił specjalista ds. ochrony ptaków w Polskim Towarzystwie Ochrony Przyrody „Salamandra”.

Ogólna sytuacja gawronów w Polsce i Europie jest dramatyczna. Nie jest to jeszcze gatunek rzadki, ale wykazuje bardzo szybki spadek liczebności, rzędu 4-5 proc. rocznie. (…) to jeden z szybszych spadków liczebności ptaków, jakie obserwujemy w Polsce. Wszystko wskazuje na to, że populacja gawrona będzie dalej spadać i za 30-40 lat będzie to rzadki gatunek

– zwrócił uwagę Wylegała. (PAP)